จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โดย ศูนย์กันก่อนท่วม (Water Resilience Center) คณะวิศวกรรมศาสตร์ จัดเวที WATER RESILIENCE FORUM 4/2026 เมื่อวันที่ 12 พฤศจิกายน 2569 ณ ห้อง SX Grand Plenary Hall ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ เพื่อระดมองค์ความรู้และเทคโนโลยีข้อมูลรับมือวิกฤตฝนตกหนักแบบสุดขั้ว ผลักดันการบริหารจัดการน้ำของประเทศจากการตั้งรับไปสู่การเตรียมพร้อมล่วงหน้าอย่างเป็นระบบ
เปลี่ยนผ่านสู่ Water Economy ด้วยความร่วมมือระดับประเทศ
การเปิดเวทีเสวนาในครั้งนี้ได้รับเกียรติจาก ศ. (พิเศษ) ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย นายกสภาจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เป็นประธานกล่าวเปิดงาน โดยมุ่งเน้นการแลกเปลี่ยนแนวทางรับมือความเสี่ยงด้านน้ำจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่ส่งผลกระทบโดยตรงต่อเมือง ระบบเศรษฐกิจ และประชาชน
ศ. (พิเศษ) ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย กล่าวว่า ประเทศไทยมีความผูกพันกับน้ำมาอย่างยาวนาน แต่การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ สภาพภูมิประเทศ และการขยายตัวของเมือง ทำให้รูปแบบความเสี่ยงด้านน้ำเปลี่ยนไป ทั้งฝนตกหนักแบบสุดขั้ว น้ำท่วมฉับพลัน น้ำทะเลหนุน และภัยแล้ง เหตุการณ์น้ำท่วมที่ผ่านมาชี้ให้เห็นว่า การช่วยเหลือเมื่อเกิดภัยพิบัติเป็นสิ่งจำเป็น แต่สิ่งที่ต้องพัฒนาให้เข้มแข็งยิ่งขึ้นคือการเตรียมความพร้อมก่อนเกิดภัย ทั้งการบริหารจัดการน้ำ ระบบเตือนภัย แผนอพยพ การดูแลกลุ่มเปราะบาง และประสิทธิภาพของระบบระบายน้ำอย่างเป็นระบบ
นายกสภาจุฬาฯ กล่าวเพิ่มเติมว่า ประเทศไทยควรปรับมุมมองจากการจัดการน้ำในฐานะความเสี่ยงหรือภัยพิบัติ ไปสู่การบริหารจัดการน้ำที่สร้างความมั่นคงและโอกาสทางเศรษฐกิจ หรือเปลี่ยนจาก Water Risk สู่ Water Economy โดยนำข้อมูลและองค์ความรู้มาสนับสนุนการตัดสินใจและการลงทุนให้ตรงกับความเสี่ยง พร้อมเรียนรู้แนวทางจากต่างประเทศ อาทิ การเปิดพื้นที่ให้แม่น้ำรองรับน้ำหลากของเนเธอร์แลนด์ ระบบอุโมงค์ระบายน้ำใต้ดินของญี่ปุ่น และแนวคิด Sponge City ของจีน ทั้งนี้ การรับมือภัยน้ำต้องอาศัยความร่วมมือจากทั้งภาครัฐ ภาคธุรกิจ ภาคประชาชน และสถาบันการศึกษา เพื่อลดความสูญเสียในระยะยาว
เปิดนวัตกรรม CEDoS ผสาน AI และข้อมูลดาวเทียมความละเอียดสูง
ในเวทีเสวนาช่วง TRUTH 1 – THE TRUTH WE CAN SE หัวข้อ กรุงเทพฯ จะรับมือฝนสุดขั้วได้อย่างไร Dr. Sai Ravela นักวิจัยหลักจากภาควิชาวิทยาศาสตร์โลก บรรยากาศ และดาวเคราะห์ สถาบันเทคโนโลยีแมสซาชูเซตส์ (MIT) ร่วมกับ ผศ. ดร.พงษ์ศักดิ์ สุทธินนท์ หัวหน้าภาควิชาวิศวกรรมแหล่งน้ำ คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และกรรมการวิชาการศูนย์กันก่อนท่วม ได้นำเสนอแนวทางการเตรียมพร้อมผ่านแบบจำลองภูมิอากาศความละเอียดสูง
ไฮไลต์สำคัญคือการเปิดภาพอนาคตของฝนสุดขั้วในกรุงเทพมหานครผ่านระบบข้อมูลภูมิอากาศสุดขั้วความละเอียดสูง (CEDoS) ซึ่งเป็นผลงานวิจัยร่วมระหว่างศูนย์กันก่อนท่วมและ MIT ระบบดังกล่าวสามารถจำลองและคาดการณ์ภัยสภาพภูมิอากาศรุนแรงระดับพื้นที่ด้วยความละเอียดประมาณ 5 × 5 กิโลเมตร โดยเริ่มศึกษาในพื้นที่กรุงเทพมหานคร
เทคโนโลยี CEDoS ทำงานโดยบูรณาการข้อมูลสภาพภูมิอากาศ หลักวิทยาศาสตร์ ข้อมูลดาวเทียม และเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาวิเคราะห์ร่วมกันเพื่อประเมินความเสี่ยงในอนาคตและสนับสนุนการวางแผนรับมือเชิงโครงสร้าง ทั้งนี้ ระบบดังกล่าวได้รับการออกแบบให้เป็นเครื่องมือจำลองสภาพภูมิอากาศและความเสี่ยงในอนาคต ซึ่งแตกต่างจากระบบพยากรณ์อากาศหรือระบบแจ้งเตือนภัยแบบเรียลไทม์
ยกระดับความเสี่ยงน้ำสู่วาระภาคธุรกิจและนโยบายแห่งชาติ
สำหรับมิติทางเศรษฐกิจในเวที TRUTH 2 – THE RISK WE MUST FACE หัวข้อ เมื่อ Water Risk กลายเป็น Business Risk มีการแลกเปลี่ยนมุมมองจากผู้บริหารภาคเอกชน ได้แก่ วิกรม กรมดิษฐ์ ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท อมตะ คอร์ปอเรชัน จำกัด (มหาชน) และประธานมูลนิธิอมตะ ร่วมกับ ต้องใจ ธนะชานันท์ รองกรรมการผู้อำนวยการใหญ่ ผู้บริหารสูงสุดกลุ่มงานความยั่งยืนและกลยุทธ์ บริษัท ไทยเบฟเวอเรจ จำกัด (มหาชน) เพื่อสะท้อนผลกระทบของความเสี่ยงด้านน้ำต่อการดำเนินธุรกิจและแนวทางการปรับตัวของภาคเอกชน
ขณะที่ระดับชุมชนในเวที TRUTH 3 – THE ACTION WE CAN TAKE ได้นำเสนอวีดิทัศน์ ควนสันติโมเดล เมื่อความรู้เรื่องน้ำกลายเป็นความพร้อมของคน โดย ซากีย์ พิทักษ์คุมพล ที่ปรึกษาคณะกรรมการประจำมัสยิดควนสันติ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา ถ่ายทอดการเตรียมความพร้อมรับมือภัยน้ำในพื้นที่ ครอบคลุมการจัดเตรียมพื้นที่ปลอดภัย (Safe Haven) ระบบการอพยพ (Evacuation) การสื่อสาร (Communication) การดูแลกลุ่มเปราะบาง (Vulnerable Groups) และการฝึกซ้อมรับมือภัยพิบัติ (Preparedness & Drill)
ในด้านการขับเคลื่อนนโยบายระดับมหภาค เวที FROM TRUTH TO NATIONAL ACTION หัวข้อ เมื่อรู้ความจริง ประเทศไทยต้องเปลี่ยนอะไร ได้รับเกียรติจาก ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร และ ดนุชา พิชยนันท์ เลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ร่วมหารือแนวทางการนำข้อมูลความเสี่ยงด้านน้ำไปสู่การปฏิบัติงานจริงในระดับประเทศ ก่อนปิดท้ายด้วยช่วง CLOSING – THE TRUTH WE CHOOSE หัวข้อ รู้ความจริงวันนี้ ไม่ต้องจ่ายราคาแพงในวันหน้า โดย รศ.ดร.วิทยา วัณณสุโภประสิทธิ์ คณบดีคณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และประธานศูนย์กันก่อนท่วม เพื่อสรุปความสำคัญของการใช้ข้อมูลและองค์ความรู้ในการสร้างความมั่นคงในการอยู่ร่วมกับน้ำในอนาคต
#จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย #กันก่อนท่วม #WaterResilienceForum #CEDoS #AIบริหารจัดการน้ำ #TheReporterAsia
