คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบข้อเสนอแนวทางและมาตรการขับเคลื่อนการไม่เรียกเอกสารจากประชาชนในการติดต่อราชการ ตามที่คณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) เสนอ โดยตั้งเป้าหมายผลักดันการเชื่อมโยงข้อมูลเอกสารสำคัญจำนวน 58 รายการ ผ่านศูนย์แลกเปลี่ยนข้อมูลกลางภาครัฐ (Government Data Exchange: GDX) ให้แล้วเสร็จภายในกรอบเวลา 1 ปี เพื่อมุ่งสู่การเป็นรัฐบาลดิจิทัลอย่างเป็นรูปธรรม
การขับเคลื่อนครั้งนี้เป็นการปฏิบัติตามพระราชบัญญัติการอำนวยความสะดวกในการพิจารณาอนุญาตและการให้บริการแก่ประชาชน พ.ศ. 2569 มาตรา 11 ซึ่งห้ามมิให้หน่วยงานรัฐเรียกเอกสารที่ออกเองหรือมีอยู่ในครอบครอง รวมถึงพระราชบัญญัติการปฏิบัติราชการทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2565 โดยมอบหมายให้สำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (องค์การมหาชน) หรือ สพร. ร่วมกับกรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย เร่งรัดเชื่อมโยงระบบ GDX เข้ากับระบบบูรณาการฐานข้อมูลประชาชนและการบริการภาครัฐ (Linkage Center) เพื่อให้การดึงข้อมูลทะเบียนราษฎรดำเนินการผ่านจุดบริการเดียว
แผนบูรณาการ 2 ระยะ ดึงข้อมูลสำคัญ 58 รายการผ่านแพลตฟอร์มกลาง
แนวทางการดำเนินงานกำหนดเป้าหมายเชื่อมโยงเอกสารสำคัญที่มีการใช้งานในงานบริการภาครัฐตั้งแต่ 10 งานขึ้นไป รวม 58 รายการ เช่น บัตรประจำตัวประชาชน ทะเบียนบ้าน ทะเบียนสมรส ทะเบียนหย่า สูติบัตร ใบมรณบัตร เอกสารสิทธิที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง หนังสือรับรองนิติบุคคล และใบอนุญาตขับรถ โดยจำแนกการดำเนินงานออกเป็น 2 ระยะตามความพร้อมของชุดข้อมูล
ในระยะที่ 1 กำหนดกรอบเวลาภายใน 6 เดือน สำหรับเอกสารที่มีข้อมูลพร้อมให้บริการผ่านระบบ GDX แล้วจำนวน 31 รายการ หน่วยงานที่มีการเชื่อมโยงข้อมูลแล้วต้องเริ่มนำไปใช้ประกอบการพิจารณาคำขอทันทีโดยไม่เรียกเอกสารจากประชาชน ส่วนหน่วยงานที่ยังไม่ได้เชื่อมโยง ต้องจัดทำระบบเชื่อมโยงให้แล้วเสร็จภายใน 6 เดือน และปรับเปลี่ยนไปสู่การไม่เรียกเอกสารให้ครบถ้วนภายใน 1 ปี ขณะที่ระยะที่ 2 กำหนดกรอบเวลาภายใน 1 ปี สำหรับกลุ่มเอกสารที่ยังไม่มีข้อมูลพร้อมให้บริการผ่านระบบ GDX อีกจำนวน 27 รายการ โดยหน่วยงานเจ้าของข้อมูลจะต้องเร่งเชื่อมโยงข้อมูลเข้าสู่ระบบกลางให้แล้วเสร็จ
นอกจากนี้ สำนักงาน ก.พ.ร. ยังเตรียมหารือร่วมกับหน่วยงานของรัฐเพื่อบูรณาการข้อมูลให้สอดคล้องกับพระราชกฤษฎีกาการเปิดเผยข้อมูลข่าวสารส่วนบุคคลที่อยู่ในความควบคุมดูแลของหน่วยงานของรัฐต่อหน่วยงานของรัฐแห่งอื่น พ.ศ. 2569 เพื่อให้การแลกเปลี่ยนข้อมูลระหว่างหน่วยงานมีความปลอดภัยและเป็นไปตามข้อกำหนดทางกฎหมาย
มาตรการบังคับใช้ 163 ส่วนราชการ พร้อมเกณฑ์ตัดคะแนนและโทษวินัย
มาตรการขับเคลื่อนกำหนดให้ส่วนราชการ 163 หน่วยงาน ประกอบด้วยระดับกรมสังกัด 19 กระทรวง จำนวน 138 หน่วยงาน, สังกัดสำนักนายกรัฐมนตรี 18 หน่วยงาน และไม่สังกัดกระทรวงหรือทบวง 7 หน่วยงาน ดำเนินการสำรวจความพร้อม ทบทวนกฎหมาย ระเบียบข้อบังคับ พร้อมทั้งรายงานผลหรือปัญหาอุปสรรคต่อสำนักงาน ก.พ.ร. ภายใน 30 วัน ทั้งยังให้ครอบคลุมถึงสำนักงานคณะกรรมการกำกับและส่งเสริมการประกอบธุรกิจประกันภัย (คปภ.) โดยอนุโลม
สำหรับกลไกการติดตามผล หากสำนักงาน ก.พ.ร. ตรวจพบว่าส่วนราชการยังคงเรียกเอกสารในรายการที่เชื่อมโยงระบบได้แล้ว จะแจ้งให้ดำเนินการแก้ไขภายใน 15 วัน และติดตามผลต่อเนื่องไม่เกิน 2 ครั้ง รวมระยะเวลาติดตามไม่เกิน 45 วัน หากยังไม่แก้ไข จะรายงานตรงต่อรัฐมนตรีเจ้าสังกัดเพื่อนำไปประกอบการประเมินผลการปฏิบัติราชการของหัวหน้าส่วนราชการ โดยให้คะแนนสมรรถนะ (Competency) ไม่เกิน 3 คะแนน จากคะแนนเต็ม 5 คะแนน
กรณีตรวจสอบพบข้อร้องเรียนว่าส่วนราชการละเลยไม่ปฏิบัติตามมติคณะรัฐมนตรีและกฎหมายโดยไม่มีเหตุอันสมควร จะถือว่าผู้มีหน้าที่ปฏิบัติตามกระบวนงานอาจเข้าข่ายกระทำผิดวินัยตามมาตรา 82 (2) และมาตรา 84 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2551 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ซึ่งผู้บังคับบัญชาต้องดำเนินการทางวินัยตามกฎหมายอย่างเคร่งครัด
#กพศ #GDX #รัฐบาลดิจิทัล #ลดใช้สำเนา #ราชการไทย #บริการประชาชน
